ترامپ یا بایدن؟ عکس العمل ایران در مقابل کدام کاندیدا

ترامپ یا بایدن؟ عکس العمل ایران در مقابل امتیازات و معایب هر کاندیدا

مقامات اطلاعاتی آمریکا اعلام کردند که ایرانیان خواستار پیروزی بایدن در انتخابات ریاست جمهوری هستند. اما آیا جای تعجب دارد؟ بایدن عهد کرده است که به توافق هسته ای با ایران که در زمان معاونتش در زمان اوباما بسته شد بازگردد.

برخلاف ترامپ، بایدن با خاورمیانه آشناست. «ان شا‌ٔ الله» ای که بایدن در مناظره اش در 29 سپتامبر به زبان آورد،‌ صرفا استفاده سهوی از این لغت نبود، وی به طور گسترده ای در خاورمیانه سفر کرده است. ترامپ، ایران را مانند چین متهم کرده که سعی در سنگین کردن وزنه به نفع بایدن کرده است. چینی ها هم مانند ایرانی ها و کشورهای بسیار دیگری رویای برنده شدن بایدن را در سر می پرورانند. ترامپ در یکی از سخنرانی هایش در 15 آگوست  در کاخ سفید بیان کرد:‌«آنها در مورد برنده شدن بایدن رویابافی میکنند زیرا اگر بایدن برنده شود،‌ آنها می توانند مالک آمریکا شوند».

مدیر اطلاعات ملی آمریکا در  ماه آگوست بیان کرد:« ایران به دنبال تضعیف نهادهای دموکراتیک آمریکا، ترامپ و تقسیم کشور کمی پس از انتخابات 2020 است». طی مناظره اخیر ، توئیتر گزارش کرد که 130 حساب کاربری که به ایران وصل بوده اند، در حال گسترش محتوای نادرست و در تلاش برای شکل دادن به گویش آمریکایی نیز بودند را مسدود کرده است.

اینکه ایران چگونه به نتیجه انتخابات نگاه میکند، نقش مهمی در تعیین وضعیت امنیتی این کشور در ماه های آتی دارد: چه تصمیم بر افزایش تنش ها با واشنگتن داشته باشد و چه تصمیم به صلح با دولت آینده بایدن یا برنامه های ترامپ بگیرد.

مقامات ایرانی از جمله وزیر امور خارجه محمدجواد ظریف،‌بارها در طول چند ماه اخیر اعلام کرده اند که برای ایران پیروزی ترامپ یا بایدن تفاوتی ندارد. محمد باقر قالباف، رئیس مجلس نیز در 20 سپتامبر بیان کرد:«خصومت آمریکا با  ایران ریشه عمیقی دارد و سیاست های این کشور برای آسیب رساندن به ایران تغییری نخواهد کرد به همین دلیل فرقی نمی کند که کدام کاندیدای ریاست جمهوری آمریکا پیروز میدان شود».

اما صداهای دیگری در این میان نیز شنیده می شود؛ برای مثال روزنامه شرق چنین نوشت:‌«پیروزی بایدن فشار اقتصادی وارد شده به ایران را کاهش خواهد داد. در حقیقت دموکرات ها در مقایسه با جمهوری خواهان عملکرد ملایم تری دارند».

بنابر شواهد موجود ایران از نزدیک وقایع مربوط به انتخابات را دنبال می کند. به نقل از مقاله ای از مرکز افکارسنجی دانشجویان ایران (ایسپا)،‌ سه چهارم مردم ایران اخبار مربوط به انتخابات را دنبال می کنند. یک نظرسنجی دیگر میزان دنبال کردن اخبار مربوط به انتخابات را 96٪ اعلام کرد. تلویزیون ملی ایران نیز مناظره بین دو کاندیدا را پخش کرد. مناظره ای که رئیس جمهور ایران روحانی و  بسیاری از صاحب نظران عقیده خود را  نسبت به آن اعلام کردند. نظرات ضد و نقیضی که بین انتخاب دو کاندید در  نوسان بودند. نهایتا روزنامه کیهان که به تندرو بودن مشهور است، چنین نوشت:‌«آمریکا رسوا شده است».

رسانه های ایرانی با خوشحالی خبر کورونا گرفتن ترامپ را نیز پخش کردند. اما متخصصان سیاسی و اقتصادی ایران در داخل و خارج از کشور بیان کردند که اگرچه اکثر ایرانیان خواستار پیروزی بایدن هستند اما نکات ریز و مهمی وجود دارد.  علی فتح‌الله نژاد،‌ یکی از کارشناسان باتجربه در زمینه سیاست های داخلی ایران در دانشگاه توبینگن می گوید:‌«از منظر سیاسی تفاوت چندانی بین دو کاندیدا برای ایران وجود ندارد». پیروزی مجدد ترامپ به معنی ادامه فشارهای وارد شده به ایران است که به اقتصاد آن ضربه سهمگینی وارد کرده است، از سوی دیگر عدم پایبندی به ظوابط و ذهنیت معامله‌گر وی احتمال رسیدن به یک توافق جدید را بیشتر میکند. علاوه بر آن،  ایران از سیاستی که ترامپ برای دور کردن دیگر کشورها مخصوصا کشورهای اروپایی از ایران پیشه کرد سود بردند: اعمال دور دوم تحریم ها.

در حالی که تصمیمات بایدن برای بازگشت به برجام ممکن است به مذاق ایران خوش آید، اما ممکن است که وی را با مخالفت های شدیدی از طرف حزب دموکرات برای برداشتن خودکار تحریم های ایران روبه رو کند. از سوی دیگر،‌ ترامپ به احتمال قریب به یقین با هرآنچه حزبش از وی طلب کند مقابله خواهد کرد.

به هرحال،‌ فشار شدید اقتصادی عرصه را هم به مقامات و هم مردم عادی ایرانی تنگ کرده است. علی امیدی،‌ استاد علوم سیاسی در دانشگاه اصفهان چنین بیان میکند:« اکثر مردم و مقامات ایرانی هرکدام به نوعی خواستار پیروزی بایدن هستند».

یک گروه تندرو در حزب محافظه کار ایران مایلند ترامپ مجددا انتخاب شود زیرا امیدوارند که افزایش تنش ها بین ایران وآمریکا قدرت آنها را بیشتر خواهد کرد. اما امیدی این گروه را در اقلیت میداند و می گوید:‌«اکثر محافظه کاران به خوبی آگاهند که اگر ترامپ مجددا انتخاب شود تهدیدی جدی برای سیستم ایران به شمار خواهد رفت. این گروه اکثرا خواستار پیروزی بایدن و کاهش تنش ها می باشند».

هرکس که پیروز انتخابات شود،‌ نقش مهمی در تعیین نحوه عملکرد ایران در خاورمیانه و حوزه خلیج فارس خواهد داشت. ایران پیش تر میزان آسیب خود را برای جلوگیری از تبدیل شدن به فاکتوری موثر در انتخابات سنجیده و نیروهای زمینی و دریایی آمریکا را در حالت آماده باش قرار داده است.

فتح الله نژاد میگوید:‌« فرقی نمیکند چه کسی برنده شود ایران به استراتژي خود با هدف افزایش قدرتش برای مذاکره احتمالی با آمریکا پایبند خواهد بود. در واقع اقدامات و تحرکات ایران در منطقه به رئیس جمهور آینده آمریکا ارتباطی ندارد. اما جزئیاتی وجود دارد که ایران برای مذاکره با رئیس جمهور آينده باید از آن آگاه باشد».

حتی پیش از ریاست جمهوری ترامپ و خارج شدن آمریکا از برجام در 2018، ایران از اینکه آمریکا بر سرتعهداتش نمانده و از مبادلات تجاری ایران جلوگیری میکند، گله داشت. در نتیجه تفاوتی نمیکند که چه کسی پیروز میدان باشد، روابط ایران و آمریکا به همین صورت ادامه خواهد داشت.

نویسنده‌: برزو داراگاهی

 

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *